Latest

latest

Radon Gazı Nedir ve Nasıl Korunuruz?

Radon gazı akciğer kanserlerinde sigaradan sonra en önemli etken olup, akciğer kanserlerinin %3 ile 15'inden sorumludur. Binanın temelindeki toprak ve kayalar, binalardaki radon kaynağının büyük kısmını (%90) oluşturmaktadır. Bina yapımlarında kullanılanılan malzemelerden ve tuğlalardan da ev içerisine sızdığı bilinmektedir.

Özellikle soğuk havalarda evlerin ısıtılması sonucu evdeki basınç az ve dışardaki basınç fazla olur ve bu nedenle içerdeki radon oranı yükselir. Aynı durum rüzgarlı havalar için de geçerli olduğu için radon oranı içerde artar.

Yaz aylarında ise iyi havalandırılmış işyeri ve evlerde dışarısı ile basınç farkı olmayacağı için ortamdaki radon seviyesi azalır.

Ortamdaki Radon miktarı ölçülebilir mi?

Radon miktarı ölçüm cihazları ile saptanabilir. Her ülke veya uluslararası örgütler örneğin Uluslararsı Atom Enerjisi Kurumu evlerde müsaade edilebilir seviyede olması gereken miktarı belirlemiştir.
İngiltere'de NRPB (The National Radiological Protection Board) radon miktarını dışarda ortalama 4 Bq/m3, evlerde ortalama 20 Bq/m3 olarak belirlemiş eğer radon mikarı evlerde 200 Bq/m3'ün üzerine çıkar ise müdahale edilmesi gerektiğini (action level) ifade etmiştir.

Bequerel Nedir?: Bq, bir radyoaktivite birimi olup Bequerel'in kısa yazılışıdır. Eğer bir radyoaktif madde saniyede bir bozunma yapıyor (örneğin saniyede bir alfa, beta veya gamma parçacığı yayıyor) ise o radyoaktif maddenin aktivitesi 1 Bq'dir. 

Yarı Ömür Nedir?: Bir radyoaktif atomun aktivitesinin yarıya düşmesi için gerekli süreye yarılanma ömrü adı verilir.

 USA Çevre Koruma Ajansı (EPA)'da benzer bir limit koymuştur. EPA'ya göre saptanan maksimum limit 148 Bq/m3'tür.

Radyoaktif Radona Bağlı Akciğer Kanseri Bir Meslek Hhastalığıdır.
Radon ev ortamının yanında özellikle maden ocaklarında, tünellerde, mağaralarda ve yeraltı sularında görülmektedir. BEIR (Rapor No: VI)'in yayınına göre kapalı madenlerde yapılan epidemiyolojik araştırmada madenerde çalışan 68.000 maden işçisinin içinde 2.700 işçi radona bağlı mesleki akciğer kanserine yakalanmıştır.

Radon Gazının Zararları Nasıl Önlenir?

  • Ev inşa edilecek alanların radon haritası çıkarılmalı ve inşaat alanları radon seviyelerine göre belirlenmelidir. 
  • Radonun sızmayacağı kalitede inşaat yapılması ve inşaat malzemesi kullanılması. 
  • Radona dirençli evler aynı zamanda neme ve ısı kaçaklarına karşı da dirençlidir. Bu nedenle koruyucu tedbirler ucuz ve kolaydır.
(önerisinden dolayı Berke Cenikli'ye Teşekkürler)

Hiç yorum yok

Don't Miss
© all rights reserved
made with by Serkan Kaplan